Xaricdə yaşayan və işləyən çox sayda vətəndaşımız soruşur: "Başqa ölkənin pasportunu alsam, Azərbaycan vətəndaşlığım qalacaqmı?" Cavab "Azərbaycan Respublikasının vətəndaşlığı haqqında" Qanundadır.
Vətəndaşlığın itirilməsi üçün əsaslar
Qanunun 18-ci maddəsinə görə aşağıdakılar Azərbaycan vətəndaşlığının itirilməsi üçün əsas hesab edilir:
- Azərbaycan vətəndaşının digər dövlətin vətəndaşlığını könüllü əldə etməsi;
- xarici dövlətin dövlət və ya bələdiyyə orqanlarında, yaxud silahlı qüvvələrində və ya digər silahlı birləşmələrində könüllü xidmət etməsi;
- dövlətin təhlükəsizliyinə ciddi zərər vuran davranışı;
- terror fəaliyyətində və ya konstitusiya quruluşunun zorla dəyişdirilməsinə yönələn hərəkətlərdə iştirakı;
- dini ekstremist fəaliyyətdə iştirakı və qanunda göstərilən digər hallar.
Maddə "Vətəndaşsızlığın ixtisar edilməsi haqqında" 1961-ci il Konvensiyasının müddəaları nəzərə alınmaqla tətbiq edilir.
"Könüllü" sözü niyə vacibdir?
Qanun xüsusi olaraq könüllü əldəetməni əsas kimi göstərir. Yəni şəxs öz iradəsi ilə müraciət edib başqa ölkənin vətəndaşlığını qəbul edirsə, bu, Azərbaycan vətəndaşlığının itirilməsi üçün əsasdır. Hər konkret halda (məsələn, doğuşla əldə edilən vətəndaşlıq) hüquqi qiymət ayrıca verilməlidir.
Vətəndaşlıqdan çıxma
İtirilmədən fərqli olaraq, vətəndaşlıqdan çıxma şəxsin vəsatəti üzrə həyata keçirilir (maddə 17). Şəxsin dövlət qarşısında icra edilməmiş öhdəlikləri və ya fiziki və hüquqi şəxslərin mənafeləri ilə bağlı əmlak öhdəlikləri varsa, vəsatət rədd edilə bilər. Cinayət işi üzrə təqsirləndirilən şəxsin vəsatəti də məhdudiyyətlərə məruz qala bilər.
Praktik məsləhət
- Başqa vətəndaşlığa müraciət etməzdən əvvəl bunun Azərbaycan vətəndaşlığına, daşınmaz əmlaka, vərəsəliyə və hərbi vəzifəyə təsirini hüquqşünasla müzakirə edin.
- Prezidentliyə və Milli Məclisə namizədlik kimi bəzi hüquqlar ikili vətəndaşlığı olmayan şəxslərə şamil edilir (Konstitusiya, maddə 100, 85).
Nəticə
Başqa dövlətin vətəndaşlığını könüllü qəbul etmək Azərbaycan vətəndaşlığının itirilməsi üçün qanuni əsasdır. Bu addımı atmazdan əvvəl nəticələrini dəqiq öyrənin.
Tez-tez verilən suallar
Başqa vətəndaşlıq almaq Azərbaycan vətəndaşlığının itirilməsinə əsasdırmı?
Bəli, digər dövlətin vətəndaşlığını könüllü əldə etmə itirilmə üçün əsasdır (maddə 18).
Xarici orduda xidmət etmək?
Xarici dövlətin silahlı qüvvələrində könüllü xidmət də itirilmə əsasıdır.
Vətəndaşlıqdan çıxmaq necə olur?
Şəxsin vəsatəti üzrə; icra edilməmiş öhdəliklər olduqda vəsatət rədd edilə bilər (maddə 17).
Bu məqalə ümumi məlumat xarakteri daşıyır və konkret hüquqi məsləhəti əvəz etmir. Fərdi vəziyyətinizlə bağlı hüquqşünasa və ya Virtual Köməkçiyə müraciət edə bilərsiniz.
İstinad edilən normativ aktlar: "Azərbaycan Respublikasının vətəndaşlığı haqqında" AR Qanunu (maddə 17, 18); AR Konstitusiyası (maddə 85, 100).
Müəllif: Rəhim Xoyski, hüquqşünas
